Site Loader

Rodzice dzieci dotkniętych chorobą z atopowym zapaleniem skóry często zadają sobie pytanie czy decydować się na kolejne potomstwo. Z pewnością podobne pytanie stawiają sobie osoby cierpiące na to schorzenie, które pragną mieć dziecko. Czy istnieje jakaś profilaktyka AZS pozwalająca zapobiegnąć chorobie? W moim przypadku umiarkowanie ciężkie atopowe zapalenie skóry u syna długo wzbraniało mnie od chęci kolejnego poczęcia. Po 5 latach trudnych rozważań  postanowiłam zdecydować się na kolejnego szkraba. Obecnie jestem w 6 miesięcy ciąży.  Oczywiście jestem pełna obaw ale też i wiary w to, że córeczkę jako kolejne dziecko ominie to okrutne choróbsko.

AZS a czynniki powstawania choroby:

Czynniki genetyczne:

Po wnikliwych analizach zdobytego dotychczas doświadczenia a także wielu wartościowych tekstów wiem, że dziedziczy się skłonność do atopii nie samą chorobę, choć  mechanizm dziedziczenia wciąż nie jest dokładnie poznany. Wiadomo, że choroba dziedziczona jest w bardziej złożony sposób i nie jest znana dokładna liczba genów odpowiedzialnych za jej powstanie. W naszym przypadku obciążenie synka po przeprowadzonym wywiadzie atopowym wystąpiło ze względu na moje skłonności  na co wskazywała w moim dzieciństwie skaza białkowa choć niepotwierdzona żadnymi testami. Jedynie objawy jakie miałam tzn. „kaszka” drobne krostki na ciele (choć bardziej wydaje się że było to rogowacenie mieszkowe) pozwalają stwierdzić na dzień dzisiejszy, że jestem stroną obciążającą dziecko, jednak u mnie alergia nie występowała. W rodzinie mój brat stryjeczny oraz siostra stryjeczna mają zdiagnozowane atopowe zapalenie skóry oraz astmę, brat mojego ojca mamy alergię pokarmową na białko kurze. Po stronie taty – w dzieciństwie brak symptomów, obecnie alergia wziewna na roztocza oraz cladosporium.

Genetyczne cechy AZS
• ok. 70% pacjentów z AZS ma rodzinny wywiad atopowy
• u bliźniąt monozygotycznych występuje 72—86-procentowe ryzyko rozwoju AZS w porównaniu z 21-23-procentowym ryzykiem szacowanym dla bliźniąt dizygotycznych
• bliźnięta monozygotyczne wychowywane razem lub oddzielnie mają większą zgodność objawów niż bliźnięta dizygotyczne wychowywane razem lub oddzielnie
• ryzyko wystąpienia atopii u dzieci zdrowych rodziców wynosi 5-15%
• jeżeli jeden z rodziców choruje na AZS, ryzyko wystąpienia choroby u ich dzieci wynosi 56%, jeśli oboje rodzice chorują, ryzyko wzrasta do 80% • jeżeli choruje matka, to ryzyko wystąpienia AZS u dziecka wynosi 57%, jeśli natomiast ojciec, ryzyko jest mniejsze i wynosi 46%

Tabela 1. Genetyczne podłoże atopowego zapalenia skóry (AZS)[1]


[1]Roman Nowicki (red.) ABC atopowego zapalenia skóry. AZS w pytaniach i odpowiedziach

pod redakcją prof. Romana Nowickiego ,Poznań 2015,  s. 13

Czynniki środowiskowe:

AZS obserwuje się w krajach wysoko uprzemysłowionych. Dodatkowo częstotliwość występowania choroby jest większa w aglomeracjach miejskich niż w aglomeracjach wiejskich co wiąże się z zanieczyszczeniem środowiska.

Szacuje się obecnie, że czynniki genetyczne odpowiadają za ok. 75% podatności na rozwój choroby, pozostała część zależy od działania czynników środowiskowych.[2]


[2]Roman Nowicki (red.) ABC atopowego zapalenia skóry…,  cyt. s. 11

No dobra ale jako to wygląda w rzeczywistości

Poszukując odpowiedzi dotyczącej obciążenia u kolejnego dziecka najbardziej byłam ciekawa jak to jest w rzeczywistości u innych. Dlatego pomocna mi przyszła grupa na Facebooku Atopowe Zapalenie Skóry Alergia, AZS grupa wsparcia dla rodziców, (Uwaga! – aby móc śledzić posty oraz być członkiem należy dołączyć do grupy). Dzięki niej mogłam zdać wiele nurtujących mnie pytań osobom, które również mają cenne dla mnie doświadczenia[3].

profilaktyka AZS

[3] https://www.facebook.com/groups/ZapalenieAtopoweSkory/permalink/2518213328401164/

Przed zadaniem pytania obawiałam się odpowiedzi, że wszystkie dzieci w danej rodzinie chorują na atopowe zapalenie skóry. Statystycznie odpowiedzi kształtowały się:

Dwoje dzieci – odpowiedzi 109 osób brane pod uwagę

profilaktyka AZS

Troje dzieci – odpowiedzi 45 osób brane pod uwagę

profilaktyka AZS

Czworo dzieci – odpowiedzi 3 osób brane pod uwagę

Tylko najmłodsze z dzieci choruje na AZS

 

W poście padła ciekawa odpowiedź dotycząca bliźniaków

„Mam 2,5 letnie bliźniaki i tylko jeden ma AZS”.

Dygresja: Będąc w szpitalu z synem na oddziale dermatologii w Łodzi poznałam mamę z bliźniakiem jednojajowym chorującym na AZS w stopniu ciężkim, natomiast brat bliźniak jest zdrowy.

Podsumowując moją analizę wyraźnie widać przewagę wystąpienia choroby atopowego zapalenia skóry tylko u najmłodszego potomka, a występowanie u wszystkich dzieci w danej rodzinie jest znacząco mniejsze. Pozostaję zatem pełna nadziei.

Profilaktyka AZS w oczekiwaniu na kolejne maleństwo


Okres ciąży:

  • przebywanie w środowisku wiejskim (w moim przypadku nie jest to możliwe, choć zaliczyliśmy tegoroczne dwutygodniowe wakacje nad morzem we wsi Bobolin)
  • zdrowe odżywiane unikanie produktów z konserwantami,
  • niepalenie papierosów tym samym unikania dymu tytoniowego

Poród:

  • naturalny – nabycie przez noworodka mikroorganizmów pochodzenia matczynego, przede wszystkim z pochwy oraz jelit.

Okres po urodzeniu:

  • karmienie piersią (dołożę wszelkich starań by móc karmić piersią, w przypadku synka trwało to niespełna 4 miesiące)
  • utrzymywanie optymalnej temperatury i wilgotności w domu
  • pranie ubranek, pościeli itp. po zakupie
  • zakup ubranek, pościeli itp. tylko z naturalnych materiałów lub poszycie (wypełnienia kołderki i poduszki hipoalergiczne), zakup materaca piankowego, pokrowca antyroztoczowego, żadnych misiów, kocyków, wełny, froty
  • używanie łagodnych środków piorących – dwukrotne płukanie podczas prania (tyczy się wszystkich tekstyliów rodziny)
  • unikanie czynników drażniących – dym tytoniowy, pyłki, roztocza, wełna, środki czystości

Pielęgnacja po urodzeniu:

  • brak pierwszej kąpieli w szpitalu, osuszenie, pozostawienie mazi płodowej do złuszczenia samoistnego (nie wiem czy w naszych realiach NFZ będzie to możliwe, trzeba powiedzieć/poprosić, niektóre szpitale stosują taką praktykę), kolejna kąpiel po 7 dniach w samej wodzie, następnie krótkie kąpiele w wodzie lub z dodatkiem emolientu, emolientacja ciała w ciągu 3 minut po umyciu
  • wczesna emolientacja ciała (produkty do kremowania i kąpieli o dobrym składzie (im mniej tym lepiej) bez barwników i konserwantów – polecam bloga srokao.pl na której autorka zamieszcza analizy dotyczące składu kosmetyków). Mój wybór padł na Derma Eco Baby. Emolientacja z pewnością nie zaszkodzi, a pielęgnacja będzie budować już płaszcz ochronny dla skóry (w razie czego).
  • przemywanie pupy samą wodą lub chusteczkami o dobrym składzie (im mniej składników tym lepiej, moja rekomendacja Water Wipes).

Dodatkowe informacje odnośnie profilaktyki można znaleźć https://ptca.pl/baza-wiedzy/wszystkie-artykuly/265-najnowsze-wytyczne-leczenia-azs-stanowisko-ekspertow-cz-1

Biorąc pod uwagę czynniki genetyczne odpowiadające za skłonność do atopii w 75% trudno stwierdzić czy działania profilaktyczne pomogą w zapobiegnięciu choroby, nie mniej jednak z pewnością nie zaszkodzą.


Bibliografia:

lek. Izabela Modelska-Woźniak lek. Anna Szyling dr n.med. Wioletta Zagórska Postępowanie profilaktyczno-lecznicze w atopowym zapaleniu skóry, 21-22.03.2014r. [LINK]

Roman Nowicki (red.) ABC atopowego zapalenia skóry. AZS w pytaniach i odpowiedziach
pod redakcją prof. Romana Nowickiego ,Poznań 2015

Alicja Fątowicz